استريليزاسيون؛ بايدها و نبايدها
12 تا 14 ميليارد تومان هزينه سالانه عفونت هاي بيمارستاني
شايد شما هم در بين آشنايان و اطرافيان خود بيماراني را ديده باشيد كه پس از گذراندن دوره بيماري و كسب بهبودي در بيمارستان ها، هنگامي كه به خانه بر مي گردند، با پديده اي به نام عفونت بيمارستاني مبارزه مي كنند كه حاصل روزهاي حضور در بيمارستان است. بيمارستان هايي كه ظروف محتواي محلول استريل اتاق بيمارانشان فاقد هر نوع مايع شستشو و حتي صابون است.
بر اساس آمارهاي غير رسمي سالانه نزديك به 12 تا 14 ميليارد تومان هزينه در كشور صـرف عفـونـت هـاي بيمـارستـانـي مـي شـود. ايـن در حـالـي است كه در كشور هنوز بيمـارستـان هـا و مـراكـز درمـانـي وجـود دارنـد كـه بـه شكـل بسيار بدوي و ابتدائي به ضدعفوني وسايل خود مي پردازند و متاسفانه هنوز بسياري فرق ضدعفوني و استريل را نمي دانند و تنها به ضد عفوني وسايل اكتفا مي كنند. در حالي كه متخصصان توصيه مي كنند براي افزايش درصد گندزدايي بهتر است وسايل و ابزار قبل از استريل شدن تميز و ضدعفوني شوند و بعد استريل شوند.
در حال حاضر مصرف آنتي بيوتيك در ايران به مرحله هشدار رسيده است و سبب بياثر شدن برخي از انواع اين دارو شده است، به عقيده كارشناسان به علت مصرف خارج از رويه آنتي بيوتيك در ايران و مقاومت ميكروبي نسبت به آن، نسل اول آن ها مانند پنيسيلين و آمپي سيلين در حال بي فايده شدن است كه مي تواند سلامت شهروندان را در معرض خطر جدي قرار دهد و با توجه به وضعيت هولناك عفونت بيمارستاني در كشور بهينه كردن انتخاب و طول مدت مصرف آنتي بيوتيك امري جدي است كه پزشكان و بخش درماني بيمارستان ها به آن توجه ندارند.
علاوه بر اين عدم ضدعفوني دقيق و اصولي در كشور از ديگر معضلاتي است كه بيمـارستـان هـا بـا آن دست به گريبان هستند و در بسياري از بيمارستان ها، كاركنان بخشهاي حساس ازجمله ICU وCCU تنها به ضدعفوني ساده وسايل اكتفا مي كنند كه باعث بروز مشكلات پزشكي و ... براي بيمارستان و بيماران مي شود.
عفونت بيمارستاني مقوله اي است كه اخيرا مورد توجه وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشكي واقع شده است و با توجه به ميزان شيوع عفونت و وضعيت بسيار اسفناك بخش هاي CSR بيمارستاني، وزير بهداشت دستور اقدام مداخلهاي را در اين زمينه ارائه داده است. با اين حال از لحاظ آمار شيوع اين عفونت ها نمي توان به طور قطعي نظري داد چرا كه نظام مراقبت مناسبي كه بتواند اطلاعات لازم را در اين زمينه ارائه دهد وجود ندارد و پيگيري هاي ما جهت برقراري تماس و احتمالا انجام مصاحبه با مسئولان وزارت بهداشت دراين باره بدون جواب مانده است.
چندي پيش نيز وزير بهداشت اعلام كرده بود: <اگر مردم ناراضي باشند درجه اعتبار بخشي بيمارستان ها كاسته مي شود. >وي با بيان اينكه اعتبار بخشي وزارت بهداشت هم بخش دولتي و هم خصوصي را در برمي گيرد گفت: <با انعكاس نارضايتي ها به وزارت خـانـه، ايـن امـر سـريعـا در رسيـدگـي به شكايات بررسي و اعتبار بخشي از رتبه هاي بيمارستاني آن كاسته مي شود. با اين وجود هنوز معلوم نيست تشخيص اينكه عفونتي كه به همراه بيمار به منزل آورده شده است از بيمارستان بوده است يا نه و اينكه آيا بيماران ما اين اندازه اطلاعات و آگاهي از وضعيت خودشان دارند كه در صورت گرفتار شدن به عفونت بيمارستاني پيگير آن باشند هنوز مبهم است.>
( CSR ( Central Sterlization Room
يــكــــي از دغــــدغــــه هــــاي اصــلــــي مــــديــــران بيمارستانها و مراكز استريل اطمينان از صحت عملكرد دستگاه هاي استريل كننده است چراكه كـوچكتـريـن خطـاي احتمـالـي مستقيمـا با جان بيماران و عوامل درماني در ارتباط خواهد بود.
بدون ترديد ضدعفوني و استريل كردن ابزار و وسـايـل بيمـارستـانـي يكي از مهمترين راه هاي جلـوگيـري از انتشـار عفـونت هاي بيمارستاني است.
وظـــيـــفـــــه ( CSR ( Central Sterlization Room عـبـارت است از تدارك طيف وسيعي از اقلام استريل و ضدعفوني شده براي بخش ها و ساير قسمت هاي درماني. همين امر باعث شده حجم كار پرستاران داخل بخش ها به جهت پكينگ و استريل و همچنين هزينه هاي خريد براي تهيه وسـايـل و دسـتگاه هاي استريليزاسيون كاهش يافته، اين امر توسط افراد آموزش ديده و مجرب انجام گيرد. اهميت اين واحد تا آنجا است كه بدون اين مركز هيچ گونه عمل جراحي، ترميم پـوسـت، كـارهـاي تـشخيصي، پانسمان ها و ... انجام نمي شود. از اصول مهم در قسمت CSR اطمينان از كيفيت كامل عمليات سترون سازي و گـنـدزدائي است. متاسفانه بخش CSR به دليل عدم درآمدزا بودن براي روساي بيمارستان ها مغفول مانده است و حتي در بسياري از بيمارستان هاي مهم و دولتي شاهد وضعيت بسيار اسفناكي در بخش هاي CSR هستيم از دستگاه هاي اتوكلاو منسوخ شده، پرسنل نـاكـارآمـد و عـدم آمـوزش تـا مـوقعيـت مكـاني و تهويه CSR همه و همه در وضعيت نابساماني به سر مي برد.
خانم ربيح راد دبير اجرايي همايش سه روزه كشوري كنترل عفونت هاي بيمارستاني كه چندي پيش برگزار شد، با اشاره به غير واقعي بودن آمار عفونت هاي بيمارستاني گفت: <در كشور ما آمارهاي پراكنده و نه چندان واقعي از عفونت هاي بيمارستاني وجود دارد.> وي افزود: <برخي آمارها نشان مي دهد كه ابتلا به عفونت هاي بيمارستاني سبب افزايش مدت اقامت بيمار به طور متوسط 5 روز مي شود و هر عفونت بيمارستاني از 5 تا 10 درصد در كشورهاي پيشرفته و تا 20درصد در كشورهاي توسعه يافته در حال توسعه متغير است.>
تـلـنـگــري بــه مـسـئــولان بـهــداشــت كـشــور بــد نـيـســت تــا از نــابـســامـانـي وضعيـت بـيـمـارسـتـانهـاي دولـتـي و خـصـوصـي بيشتر مطلع شوند، اينكه وزير بهداشت نويد رسيدگي و سخت گيري مراكز بهداشتي را به خاطر رعايت حق بيماران عنوان مي كند بد نيست اما بايد ديد تا چه ميزان سخن مسئولان جنبه عملياتي به خود مي گيرد؟
بهداشت بيمارستاني موضوعي فراموش شده!
با همه پيشرفت هايي كه در علم پزشكي اتفاق افتاده بيماري هاي عفوني هنوز هم از جمله خطرناك ترين بيماري هاي تهديد كننده جان بشر به شمار مي آيند، به گونه اي كه كنترل عفونت هاي بيمارستاني هم اكنون به يكي از دغدغه هاي اصلي مراكز درماني تبديل شده است. در اين ميان اهميت استريل وسايل و تجهيزات پزشكي و استفاده صحيح از تجهيزات استريل كننده از جايگاه بسيار مهمي برخوردار است. مواردي چون ايمني، عملكرد و كاليبره بودن دستگاه هاي استريل كننده در مراكز درماني مواردي هستندكه در صورت عدم تحقق هر كدام، منجر به ايجاد عفونت در بيمار خواهند شد. بر اساس مطالعات انجام شده اكثر عفونت هاي بيمارستاني درنتيجه عدم رعايت بهداشت توسط پرسنل است. رعايت اصول بهداشتي و ضد عفوني توسط پزشكان، پرستاران و ساير كاركنان بيمارستان ها در بخش هاي مختلف كه امكان عفونت بالاست از جمله اتاق عمل، سي سي يو، آي سي يو دياليز و ... بسيار ضروري است.
اسـتــريــل كــردن وســايــل كـاربـردي، ايـزولـه كـردن بيمـاران عفـونـي، مصـرف صحيـح آنتيبيوتيك و استفاده از مواد ضدعفوني كننده راه هاي اصلي در پيشگيري از عفونت است.
مهندس محمد طهماسبي كارشناس ارشد تجهيزات پزشكي دانشگاه علوم پزشكي تهران و عضو كميته مركزي كنترل عفونت اين دانشگاه با اشاره به اين موضوع كه منظور از اسـتـريـلـيـزاسـيـون، كـاهـش مـيـكـروارگـانـيـزم ها به ميزان 10Log6 است مي گويد: <براي استريليزاسيون تجهيزات پزشكي روش هاي فيزيكي و شيميايي مختلفي وجود داردكه از آن جمله مي توان به روش هايي چون بخار(گرماي مرطوب)،هواي داغ(گرماي خشك )، گاز و محلول فرمالدئيد، گاز اتيلن اكسايد و پلاسما و...اشاره كرد كه هر يك از اين روشها داراي محدوديتها و مزاياي خاص خود هستند.استفاده از روش هاي اتيلن اكسايد و فرمالدئيد بدليل اثرات كارسينوژنيك بايد تحت استانداردهاي سخت گيرانه حفاظتي از ديدگاه پرسنل - بيمار و محيط زيست اجرا گردد كه متاسفانه اكثريت استريلايزرهاي مذكور در كشور،حتي در بيمارستان هاي قطبي دانشگاهي، حائز اين شرايط نيستند و بدليل شرايط سخت رعايت استانداردهاي مذكور،در بعضي از كشورها به تدريج از ليست دستگاه هاي استريليزاسيون خارج مي شوند و روش پلاسما جايگزيني مناسب براي دستگاه هاي Low Temperature Sterilizerذكر شده است.>
وي مــي افــزايــد: <دسـتـگــاه هــاي اتــوكـلاوبـخـار كـه بـه روش Gravity كـار مـي كـنـنـد نميتواننداجسامي را كه فضا يا حفره داخلي داشته باشند به طور استاندارد استريل كنند، با اين حال هم اكنون در سطح شهر تهران 40% اتوكلاوهاي بخش هاي استريليزاسيون مركزي از نوع Gravity هستند كه به عنوان اولويت اول بايد نسبت به حذف و جايگزيني آنها با اتوكلاوهاي پري وكيوم اقدام نمود، با اين وجود به دليل مشكلات اقتصادي جايگزيني اين دستگاه ها عملا به صورت اجباري امكان پذير نيست و نيازمند برنامه ريزي مرحله به مرحله است. >
وي ادامه مي دهد: <درحال حاضر قيمت هر دستگاه اتوكلاوبخار پري وكيوم ايراني بين 30 تا 40 ميليون تومان و نوع خارجي آن بين 70 تا 100 ميليون تومان است ،اگر درنظر بگيريم كه CSSDيك بيمارستان 200 تخت خوابي حداقل 3 دستگاه اتوكلاوبخار نياز دارد وبا عنايت به ضريب 40 درصدي اتوكلاوهاي گراويتي ، براي كل بيمارستان هاي كشور بايد درحدود 1000 تا 1500 دستگاه اتوكلاوبخار پري وكيوم ،جايگزين اتوكلاوهاي گراويتي موجود شوند كه اين امر خود نيازمند بودجه اي هنگفت است. از سوي ديگر با درنظر گرفتن اين نكته كه بخش CSSD جزء بخش هاي درآمدزاي بيمارستان ها محسوب نميشود سرمايه گذاري و صرف هزينه در اين بخش براي بسياري از بيمارستان ها عملا در اولويت قرار ندارد.>به نظر مي رسد اگر استريليزاسيون و بخش CSSD ،به عنوان يكي از پايه هاي ارزشيابي در بيمارستان ها مطرح شود قطعا بر درآمدهاي بيمارستان هم تاثير خواهد گذاشت.مهندس طهماسبي مي افزايد: <هزينه در بخش CSSD)Central Sterilization Service Department( كه در چك ليست هاي جديد جايگزين Central Sterilization Room(CSR) گرديده ،در واقع هزينه نيست بلكه نوعي سرمايه گذاري محسوب مي شود. در حال حاضر بدليل عدم Follow Upدقيق بيماران آمار موثقي درباره عفونت هاي بيمارستاني در كشور دردست نيست ولي با عنايت به آمارهاي جهاني منتشره ازجمله اينكه دركشور انگلستان دراثرعفونت هاي بيمارستاني 5000 نفر در سال ميميرند و اين عفونتها نزديك به يك بيليون پوند در سال به سيستم بهداشتي كشور هزينه تحميل مي كنند،از هر12 نفر كه به بيمارستان مراجعه مي كنند يك نفر به عفونت بيمارستاني مبتلا ميگردد.در امريكا تعداد مرگ بدليل عفونت بيمارستاني 77000 در سال و تعداد بيماران آلوده شده 5 درصد از كل بيماران است يعني ازهر20 نفر كه به بيمارستان مراجعه مي كنند 1 نفر به عفونت بيمارستاني مبتلا ميگردد و ميانگين تعداد روزهاي اضافي كه بيماران بدليل عفونتهاي بيمارستاني بستري بودهاند چهار روز است و در سال هزينه مازاد چهار و نيم ميليارد دلار است. با توجه به وقوع دو ميليون مورد عفونت بيمارستاني در سال در كشور امريكا بديهي است كه اين ميزان در كشورهاي در حال توسعه از جمله ايران قابل توجه بوده ومطابق با تحقيقات HSR صورت گرفته در دانشگاه علوم پزشكي تهران اگر بخش CSSD مطابق با استانداردهاي مرتبط باشد، شاهد كاهش عفونت هاي بيمارستاني خواهيم بود.>
متاسفانه در حال حاضر مشكلات زيادي در CSSD بيمارستان هاي كشور وجود دارد. چهار محور تجهيزات پزشكي ،فضاي فيزيكي ،فرآيندها و نيروي انساني بايد در بهسازي اين بخش ها مدنظر قرار گيرد.هنوز مبحث آموزش پرسنل CSSD الزامي نيست كه پيشنهاد ما دركميته هاي مرتبط در وزارت بهداشت اجراي برنامه هاي آموزشي حداقل 15 روزه است همانگونه كه يك پرستار ICU بايد دوره هاي آموزشي اجباري را طي كند. از سوي ديگر در بحث كنترل كيفي هم مشكلات بي شماري در مراكز درماني وجود دارد، كنترل كيفـي وپـايـش دستگـاه هـاي استـريـل كننـده يكـي از راهكـارهـا ي كـاهـش عفونت هاي بيمارستاني است وشامل مراحل مختلفي به شرح ذيل است :
1- تستهاي مكانيكي وپذيرش دستگاه ها هنگام توليد در كارخانه سازنده و ارائه گواهيهاي معتبر انطباق با استانداردها از مراجع ذيصلاح براي هر شماره سريال دستگاه ساخته شده
2- تامين فضاي فيزيكي مناسب و تهويه استاندارد
3- تامين الزامات نصب از جمله كيفيت بخاروآب ورودي
4- اجراي دستورالعملهاي نگهداري پيشگيرانه از جمله آزمون كاليبراسيون
5- كنترل كيفي توسط انديكاتورهاي شيميايي و بيولوژيك
مطابق با توصيه صريح CDC وجود يك نشانگر شيميايي در داخل هر بسته جداگانه در فرايند استريليزاسيون الزامي است ،در رابطه با نشانگرهاي شيميايي استاندارد اختصاصي ايزو 11140 وجود دارد كه نشانگرهاي شيميايي را به شش كلاس طبقه بندي مي كند ودررابـطــه بـا نشـانگـرهـاي بيـولـوژيـك مطـابـق بـا استـانـدارد ايـزو 11138 جهـت هـر نـوع استريليزاسيون نشانگر خاص آن وجود دارد. ارائه تاييديه معتبر از مراجع ذيصلاح بينالمللي در مورد انطباق با اين استانداردها بسيار حائز اهميت است و خوداظهاري كمپاني سـازنـده قـابـل قبول نيست . آزمايش هاي انجام شده برروي انديكاتورهايي كه فاقد تاييديه هاي مـــذكـــورنــد مــويــد ايــن مــوضــوع اســت كــه ايــن انـديكاتورها قبل از محقق شدن استريليزاسيون تــغــيــيــــررنــــگ داده و لــــذا بــــراي مـــانـيـتـــوريـنـــگ اسـتريليزاسيون مناسب نيستند.همچنين مبحث مـهــم ديـگــرروش هــاي نـگـهــداشــت تـجـهـيـزات پــــزشــكـــي اســـت، جـهـــت اطـمـيـنـــان از صـحـــت عـمـلـكــرد،تـضـمـيــن اثــربـخـشــي، كــاهـش هـزيـنـه تعميـرات،كـاهش زمان خواب دستگاه و جهت جـلـوگيـري از هـزينـه هـاي غيـر منتظـره نـاشـي از خرابي هاي ناگهاني يك استريلايزر، داشتن يك بـرنـامـه نـگـهـداشـت مـنـظـم الـزامـي اسـت .بـرنـامه نـگـهـداشـت شـامـل مـواردي نـظـيـر بـررسـي هاي روزمـره ،برنامه هاي نگهداشت پيشگيرانه طبق تـــوصــيــه هــاي كـمـپــانــي ســازنــده ،آزمــون هــاي كاليبراسيون و ... است.
عضو كميته مركزي كنترل عفونت دانشگاه علوم پزشكي تهران ضمن ارائه مطالب مذكور،در ادامه مي گويد: < به دليل نقشي كه CSSD در كاهش عـفـونـت هـاي بـيـمارستاني دارد بايد در اولويت توجه مديران بيمارستان ها قرار بگيرد، از اين رو طـي كـمـيـتـه هاي مختلفي كه در معاونت درمان وزارت بهداشت تشكيل شد، مصوب گرديد كه چـك لـيـسـت اعـتـباربخشي CSSD وزن ويژه اي داشته باشد البته هنوز به مرحله اجرائي نرسيده است. با اين وجود لازم است اين فرهنگ در بين مديران بيمارستان ها نهادينه شود كه عليرغم اينكه CSSD ظاهرا درآمدزايي براي بيمارستان ها دربر ندارد با اين وجود ، سرمايه گذاري در اين بخش در طول زمان، باعث كاهش طول مدت بستري بيماران و آزاد شدن تخت و فعال تر شدن اتاق هاي عمل و به تبع آن درآمدزائي براي بيمارستان خواهد شد.>
وي ادامه مي دهد: <همانگونه كه مي دانيد چند سال پيش مبحث اورژانس به عنوان يكي از اولويت هاي ارزشيابي بيمارستان ها مطرح شد و در طي چند سال اخير اورژانسهاي كشور بسيار تقويت شدند ولي CSSD ها همچنان مظلوم واقع شده اند. هم اكنون گزارشهـاي رسيـده از سـوي مـوسسـه استاندارد و شركت مادرتخصصي دارويي و تجهيزات پـزشكـي بيـانگـر وضعيـت وخيـم CSSD بيمـارستان ها درمحورهاي مختلف تجهيزات ،فضاي فيزيكي ،فرآيندها وكنترل كيفي است ،به گونه اي كه حتي در بسياري از مراكز اتوكلاوهايي مشاهده مي شود كه عمر بالاي 30 سال دارند در صورتي كه عمر مفيد يك دستگـاه اتـوكـلاو 10 تـا 15 سـال اسـت و پيـداست كه اين وضعيت مي تواند حتي خطر انفجـارمخـازن تحـت فشار اتوكلاوها را دربرداشته باشد. اميدواريم با توجه به دستور مستقيم مقام محترم وزارت براي رسيدگي به اين وضعيت،اقدام مداخله اي مناسب و سريع ،انجام شده وبودجه هاي متمركزي درنظر گرفته شود.
خانم سرداري عضو كميته مركزي كنترل عفونت دانشگاه علوم پزشكي تهران نيز در تعريف استريليزاسيون مي گويد: <استريليزاسيون يعني حذف كامل ميكروارگانيزمهاي زنده و غير زنده حتي اسپور باكتري ها.>
وي ادامه مي دهد: <اگر هدف اين است كه وضعيت عمومي بيمارستان ها را درباره استريليزاسيون بررسي كنيم در ابتدا بايد ديد كه درحال حاضر چه تعداد از بيمارستانهاي ما درحد استاندارد عمل ميكنند و دستگاه هايي كه استفاده مي شوند آيا داراي پائين ترين حد استاندارد هستند يا خير، چراكه حداقل يك دستگاه اتوكلاو اين است كه با حرارت مرطوب كار كند و از نوع Gravity نيز نباشد.>
وي با اشاره به استانداردهاي فضاي فيزيكي CSSD مي گويد: <در فضاي فيزيكي CSSD سه منطقه مدنظر است، منطقه كثيف، منطقه تميز و منطقه استريل. در اين بين محل استقرار دستگاه ها نيز بايد جاسازي شود. شرايط اين واحد بايد به گونه اي باشد كه هيچ آلودگي نتواند از منطقه اي به نقاط ديگر رخنه كرده و باقي بماند، حتي در مورد سيستم تهويه هم اين مكان بايد مجهز به فيلترهپا و لامپ هاي UV وبرقراري فشارهاي مورد نياز مثبت و منفي باشد. درمورد دستگاه هاي اتوكلاوي كه كه در اين مكان استفاده مي شود، بايد به اين نكته توجه داشت كه اين دستگاه ها حتما" بايد مجوز اداره كل تجهيزات پزشكي را دارا باشند.>
خانم سرداري در بخش ديگري از مبحث هايش با اشاره به خاصيت سرطان زائي استفاده از موادي چون اتيلن اكسايد و فرمالدئيد براي كاربر مي گويد: <با توجه به سرطان زائي اين مواد لازم است كه ميزان نشتي آن ها چك شود و خروجي آن ها بي ضرر باشد تا باعث آلودگي پرسنل ومحيط زيست نگرددوحد مجاز آن رعايت وكنترل گردد. بعضا مشاهده شده است كه حتي در برخي از بيمارستان هاي معتبر هم از اتيلن اكسايدهاي آمپولي استفاده مي شود كه طريقه مصرف و شكستن آن به وسيله پرسنل در طول زمان باعث آسيب آن ها خواهد شد. با اين وجود به دليل مسايل بودجه و هزينه ها هنوز هم در برخي از مراكز از اتيلن اكسايد بطور غيراصولي استفاده مي شود. علاوه بر اين مبحث شستشو و ضد عفوني وسائل هم در كنار استريل نمودن حائز اهميت زيادي است وپيش نيـاز مهـم ضـدعفـوني واستريل نمودن، درست تميز وپاك كردن ابزارپزشكي است كه متاسفانه در بسياري از مراكز به آن كم توجهي مي شود، درصورتيكه حتي شستشو به روش ابتدائي و دستي هم نيازمند آموزش صحيح پرسنل است، چراكه در غير اين صورت علاوه بر انتشار آلودگي حتي باعث آسيب ديدن ابزار وتجهيزات سرمايه اي هم خواهد شد.>
خانم سرداري در ادامه با تاكيد بر نقش آموزش حرفه اي پرسنل در CSSD به عنوان ركن اصلي كنتـرل فـراينـداستـريليـزاسيـون در مـراكـز درمـاني اظهـار مـي دارد: <لازم اسـت ايـن تفكـر كـه افـراد شاغل در بخش CSSD بايد حرفه اي و آموزش ديده باشند، در جامعه بهداشتي، درماني نهادينه گردد، هرچند كه اهميت محيط فيزيكي بر كسي پوشيده نيست ولي وجود افراد غير حرفه اي و آمـوزش نـديـده بـا بـهـتـريـن دسـتـگـاه هـا وفـضـاي فيزيكي، موثر نبوده وباعث بالا رفتن استهلاك دســـتـــگــــــاه هــــــا وخـــلــــــل جـــبـــــران نـــــاپـــــذيـــــري درفراينداستريليزاسيون وارد خواهد آورد .
عـضـو كـمـيته مركزي كنترل عفونت دانشگاه علوم پزشكي تهران در ادامه با اشاره به فعاليتهاي اين كميته مي گويد: <متولي كميته مركزي كـنترل عفونت دانشگاه رياست دانشگاه بوده و مـركز تشكيل آن معاونت درمان دانشگاه است. هم اكنون در هر بيمارستاني كميته كنترل عفونت كـه مـتشكل از اعضاي متخصص در زمينههاي عفونت هاي بيمارستاني است بطور فعال وجدي با تشكيل جلسات منظم ومورد نياز، تشكيل مي گـردنـد كـه بـازوي قـوي درمـديريت بيمارستاني محسوب ميشوند. همچنين كميته دانشگاه بر اجـرائـي شـدن دسـتـورالـعـمـل هـاي مـرتـبط با امر استريليزاسيون نظارت وكنترل دقيقي دارد.>
وي در مورد ضمانت اجرائي اين دستورالعمل هـــا در بــيــمـــارســتـــان هـــا اضــافــه مــي كـنــد: <هــر دسـتـورالـعـمـلـي كـه بـراي بـيمارستان هاي تحت پوشش ارسال مي شود، توسط گروه تخصصي كنترل عفونت معاونت درمان و ناظران اين گروه كـنـتـرل و رهـنـمـودهـاي علمي و عملي ارائه ميگردد. با اين وجود به نظر مي رسد اگر بخش هاي خصوصي حاضر شوند كه در خارج از بيمارستان CSSD اكـسـترنال داير كنند و حتي شركتهاي تجهيزات پزشكي نيز تهيه دستگاه هاي اين بخش هــا را تـقـبـل نـمـايـنـد، در ايـن صـورت بـسـيـاري از بيمارستان هاي كوچك كه امكان و قدرت تجهيز بخش CSSD رااز نظر فضاي فيزيكي ،نيروي انساني حرفه اي وتجهيزات و... ندارند قادر خواهند بود از خدمات مناسبي برخوردار گردند. از جهاتي ديگر هم عدم وجود بخش CSSD در داخل بيمارستان از لحاظ آلودگي فاضلاب و محيط زيست ايمن تر و مقرون به صرفه تر است>
نظر كارشناسان چندشركت؛ استريلايزر پلاسما، فن آوري نوين استريل سرد و خشك
با ورود استريلايزرهاي پلاسما در چند سال اخير تحولي شگرف در اين عرصه ايجاد شده است. اين سيستمها با دماي كاري در حدود 40 تا 50 درجه سانتيگراد ودر شرايط كاملا خشك وسايل را استريل مي كنند. همچنين استريلايزرهاي پلاسما بدليل برخورداري از مزايايي نظير سرعت بالا، بي خطر بودن، دماي پايين و شرايط كاملا خشك، به جايگزيني مناسب براي روشهاي قديمي استريل سرد و خشك نظير اتيلن اكسايد و فرمالدئيد تبديل شده اند.
بطور كلي سيستمهاي استريلايزر پلاسما مكانيسم عملكردي شبيه به يكديگر داشته و دستگاههاي توليد شده توسط شركتهاي مختلف، تفاوتهاي كمي در نحوه اجرا با هم دارند.
مـحـمـــد عـلـــي نـــزاكـتــي (كــارشـنــاس ارشــد مهندسي پزشكي)از شركت تدبير پژوه شمس در گـفتگـو بـا مـاهنـامـه بـا اشـاره بـه روش هـاي مـخـتـلـف اسـتـرلـيـزاسـيـون مـي گويد:<پيشرفت دهـههـاي اخـيـر در زمـيـنـه تـجـهـيـزات پـيشرفته پزشكي از يك سو و تهديدهاي ميكروبي متعدد از سوي ديگر نياز به فرايند استريليزاسيون سرد و خشك را بيش از پيش در مراكز درماني ايجاد كــرده اســت. امـروزه در بـخـشهـاي اسـتـريـل، اتوكلاوهاي بخار نميتوانند به تنهايي تمامي وسايل بيمارستاني را استريل كنند چراكه اين استـريـلايـزرهـا بـا دمـاي بـالا (121 و 134 درجه سانتيگراد) و در شرايط رطوبت بالا عمل كرده و اين شرايط بالاي حرارتي و رطوبت مي تواند بـاعـث خـرابي بسياري از وسايل الكترونيكي، آنـدوسكـوپها، لاپاروسكوپها و يا ابزارهايي از جـنـس پـلاستيكـي، سيليكـونـي و غيـره شـونـد. اسـتــريــل بــه روش پــلاسـمـاي سـرد پـراكـسـيـد هـيـدروژن جـديـدتـريـن روش استـريليـزاسيـون ســرد و خـشــك در جـهــان اسـت كـه بـا وجـود عـمـلـكــرد بـسيـار مـوثـر در جهـت كشتـن انـواع اسـپـورهـا و مـيـكـروبهـا، بـسـيـار سـريـع انجام مــيشــود و ايــن درحــالــي اسـت كـه در خـلال اسـتـفــاده از ايـن روش، هيـچ مـاده سمـي تـوليـد نـمـيشـود و هـيـچ اثـر مـخـربي بر ساختار ابزار نخواهيم داشت. >
وي مي افزايد:<تكنيك استريل پلاسما روشي است كه در آن با اعمال انرژي به ذرات مولكولي پـراكسيد هيدروژن تغليظ شده در فضاي پيش خـلاء شـده در داخـل چـمبر، ابزار و وسايل در دماي پايين ، بدون رطوبت و توسط ذرات باردار استريل مي شوند. در اين روش علاوه بر پراكسيد هـيــدروژن و ذرات بــاردار (شــامــل : الـكـتـرون، راديكـالهـاي آزاد ويـونهـا )، فـوتـونهـا نيـز بـه عـــنـــــوان يــــك عــــامــــل فــيــــزيــكــــي در فــــرآيــنــــد اسـتــريـلـيــزاسـيــون نـقـش كـمـكـي دارنـد. در ايـن تكنيك مولكولهاي پراكسيدهيدروژن به صورت شيميايي به فرآيند استريليزاسيون كمك مي كنند. پس اين تكنيك يك روش استريل چند جانبه فيزيكي، شيميايي وذرات باردار است.
چنانچه مي دانيم پلاسما حالت چهارم ماده (جامد، مايع، گاز، پلاسما) بوده و در واقع حالتي است كه ماده گازي به انرژي (ذرات باردار) تبديل شده است. پس مي توان با اعمـال انـرژي بـه هـر گـازي آنـرا بـه پـلاسمـا تبديل نمود. به طور كلي مكانيسم عمل استـريـلايزرهاي پلاسما، انجام عمل استريل توسط تبديل گاز پراكسيدهيدروژن به ذرات باردار و بمباران ابزار توسط اين ذرات باردار است .
نزاكتي ادامه مي دهد:<استريلايزر پلاسما قادر است تمامي وسايل الكترونيكي نظير پيس ميكر، اره استرنوم ، انواع دوربينهاي اسكوپي، لاپاروسكوپها، آندوسكوپها، لنزها و ابزار حساس چشم پزشكي نظير قلمهاي فيكو و همچنين وسايل وابزار فلزي و پلاستيكي شامل انواع كتترها با ابعاد مختلف و از موادي نظير تفلون، سيليكون، PVC، پلي پروپيلن، پليورتان و غيره را با كمترين استهلاك ممكن استريل نمايد. البته در هر مورد بايستي امر فوق توسط سازنده ابزار و وسيله به تاييد رسيده باشد. اين درشرايطي است كه محدوديتهايي در استريل وسايل جاذب پراكسيدهيدروژن و وكيوم ناپذير شامل كاغذهاي سلولزي، پارچه، چوب و فلز مس دارد. >
موارد استريل و كنترل
بهروز لقماني كارشناس تجهيزات پزشكي از شــركــت اوزان بــا 25 سـال سـابقـه درخصـوص تجهيزات اتاق عمل ، سي سي يو، آي سي يو و تـجهيزات استريل است كه بيش از 15 سال در بخش توليد و رياست اداره كارشناسي اداره كل تـجـهـيـزات پـزشـكـي فـعـالـيـت مـسـتـقيم داشته و هماكنون به عنوان مدير فني و خدمات پس از فروش اتوكلاوهاي ماتاچانا اسپانيا در شركت اوزان فعال است. وي در گفتگو با ماهنامه بااشاره به حساسيت بالاي استريل وسايل ولوازم اتاق عمل جهت كنترل و از بين بردن عفونت مي گويد :< بخش CSSD را قلب بيمارستان مي ناميم. البته بايد بدانيم كه استريليزاسيون يك فراينداست و روش كار آن به دو عامل مهم بستگي دارد يكي عامل فيزيكي و ديگري عوامل شيميايي است. عوامل فيزيكي استريل از طريق حرارت دادن ، پرتو افشاني يوني (اشعه گاما و الكترون) و يا استريل كردن توسط گاز پلاسما است و عمليات حرارتي نيز به دو صورت مرطوب و خشك امكان پذير است در نوع حرارت مرطوب عمليات اتوكلاو توسط بخار تحت فشار صورت مي پذيرد. روش ديگري جهت استريل عوامل شيميايي است كه توسط گاز و يا مايع، عمليات سترون سازي صورت مي گيرد كه ميتوان گاز اتيلن اكسايد و يا فرمالدئيد را در اين خصوص نام برد.>
وي ادامه مي دهد: <زماني كه مي خواهيم اقدام به استريل كنيم اقداماتي را پيش از استريل انجام ميدهيم از جمله انتخاب نوع مواد و ابزار آلاتي است كه بايد استريل شوند و اينكه از قبل بايد آنها شستشو و تميز شوند. روش استريل كردن را مطابق با جنس مواد و همچنين روش بسته بندي و نحوه قراردادن ابزار و وسايل را در داخل چمبر بايد بدانيم تا بتوانيم نتيجه گيري قطعي در خصوص استريل بدست آوريم.از جمله كنترل فيزيكي كه در اين نوع كنترل از ابزار مكانيكي ،پرينتر و گراف ها استفاده مي شود.
كنترل شيميايي: كه شامل تست بوي - ديك در خصوص اتوكلاوهاي بخار صورت مي پذيرد و ديگري كنترل توسط انديكاتورهاي شيميايي است.
كنترل بيولوژيكي: كه شامل انجام تست اسپور است.
كنترل كننده هايي كه در فرايند استريليزاسيون شامل دما، فشار و زمان مورد استفاده قرار مي گيرند بر اساس واكنش شيميايي به يك يا چند پارامتر درگير عمل مي كنند.
معمولا اينگونه كنترل كننده ها به صورت ورق يا نوارهاي كاغذي آغشته به مواد شيميايياند. از ويژگيهاي اين كاغذها تغيير رنگ دادن به صورت محسوس ،غير سمي بودن آنها و اينكه قابل اطمينان بوده و كاربردي آسان دارند.
مهنـدس حسـن قبـادي نـاظـر فنـي شـركـت دايـا طـب نمـاينـده دستگاه هاي استريل پـلاسمـاي جـانسـون انـدجانسون 
در مورد اهميت استرليزاسيون مي گويد: <به طور مشخص، وسايل و تجهيزات پزشكي از اهميت خاصي براي استريل شدن برخوردار هستنـد. وجـود ميكـروارگـانيسـم هـا بـر روي وسـايل و تجهيزاتي كه در درجه اول با قسمتهاي داخلي بدن فرد بيمار مثل خون يا ساير احشاء و در درجه دوم با غشاي خارجي بدن بيمار سر و كار دارند مي تواند باعث عفونت هاي كشنده و مسموميت هاي جدي خوني يا بروز انواع بيماري هاي غشايي در فرد بيمار(يا حتي فرد استفاده كننده از تجهيزات) شود. با توجه به اين روش هاي مختلفي براي استريل كردن ابزارهاي پزشكي بسته به نوع و جنس ابزار به وجود آمده است، از نظر دمايي 2 روش كلي براي استريل كـردن وجـود دارد كـه شـامل 1-فرايند استريل با درجه حرارت بالامخصوص بيشتر وسـايلـي كـه سـاختـار متـاليـك و مقـاوم بـه درجه حرارت دارند(مثل بيشتر ست هاي جراحي) و 2 - فرايند استريل با درجه حرارت پايين مخصوص موادي كه داراي ساختار پليمري و حساس به درجه حرارت ( و يا رطوبت) هستند (مثل تجهيزات و لوله هاي آندوسكوپي يا لومن ها و كاتترها.) روشهاي قديمي استريل مثل اتوكلاو هاي بخار و اونها در درجه حرارت بالا يا اتلين اكسايد و فرمالدئيد در درجه حرارت پايين بر اساس شكستـن سـاختـار مـولكـولـي ميكـرو ارگـانيسـم هـا يـا غيـر فعال كردن برگشت ناپذير متابوليسم مولكولي استوار شده اند. اين درحالي است كه استريليزاسيون با پلاسما از روش متفاوتي براي استريل استفاده مي كند . اين تفاوت در ماده واسط خاصي كه براي استـريـل بـه كـار مـيرود نهفتـه اسـت . ايـن مـاده واسـط شـامـل فتـون هـاي فرابنفش و راديكالهايي مثل راديكال اكسيژن يا راديكال هيدروكسيل است.>
وي بــــــــــا اشــــــــــاره بـــــــــه روش پـــــــــلاســــمـــــــــا ميگويد:<پلاسما حالت چهارم كشف شده بين مواد موجود در طبيعت است. حدود 99 درصد مـواد مـوجـود در گـيـتي از پلاسما تشكيل شده اسـت. پلاسما ماده ايست كه در آن فتون هاي فرابنفش، راديكال هاي آزاد و يون هاي مثبت و منفي به صورت يك مخلوط در آن ماده وجود داشته باشند. پلاسما زماني به وجود مي آيد كه يك گاز تحت اثر يك ميدان انرژي قرار گرفته و اين ميدان باعث جدا شدن الكترون ها از اتم هاي گاز شود.
وي بــا اشــاره بــه مــزايــا و مـحــدوديــت هـاي اتوكلاوهاي پلاسمااظهار مي دارد:< به سادگي مي توان نتيجه گرفت كه استريل با روش پلاسما تميز ترين و ايمن ترين روش استريل در دماي پــايـيــن اســت. هــم پــراكـسـيــد هـيــدروژن و هـم مـحـصـولات حـاصـل از اسـتـريـل به طور يقين هـيـچگـونـه اثـر سـمـي بـر روي اپـراتـور و بـيـمـار ندارند. روي وسايل نيز مانند فرمالدئيد يا اتيلن اكسـايـد هيچ گونه ماده سمي باقي نمي ماند و همچنيـن هيـچ گـونـه خطـر زيسـت محيطـي نيز بوجود نمي آيد.
از طــــرف ديــگــــر، دســتـگـــاه هـــاي پـــلاسـمـــا سـريـعتـريـن نـوع اسـتـريل را در درجه حرارت پـايـيـن پـيشنهاد مي دهند. يك سيكل كامل اين دستگاه ها بسته به حجم چمبر بين 28 تا 75 دقيقه بـيـشـتــر بـه طـول نـمـي انـجـامـد. درجـه حـرارت اتوكلاو پلاسما پايين تر از فرمالدئيد و در حد اتيلن اكسايد و بين 45 تا 55 درجه سانتي گراد بوده و عمر محصولات پليمري در اثر استريل با اين دما بسيار بيشتر از انواع ديگر استريل است و در نتيجـه از نظـر اقتصـادي مقـرون به صرفه تر اسـت. در عيـن حـال بـه علـت ايـن دمـاي پـاييـن اسـتـريـل، وسـايـل را مـي تـوان بلافاصله پس از استريل از چمبر خارج كرد و استفاده كرد. نكته ديگـر تـاثيـر گـذار بـر اين قضيه غير سمي بودن استريل با پلاسما است كه بر خلاف ساير روش ها محصولات استريل شده نيازي به پاك شدن مواد سمي از روي خود ندارند و اين مسئله نه تنها يك سيكل اضافي را در مقايسه با ساير اتوكلاوها براي روبيدن مواد سمي كم مي كند و درنتيجه زمان استريل را پايين مي آورد كه خود منجر به اسـتـفــاده از وســايـل بـلافـاصلـه پـس از استـريـل ميشود.
راحـتـي كـاربرد دستگاه هاي پلاسما در اين نكته نيز نهفته است كه براي به كار انداختن اين دستگاه ها، تنها به جريان برق نياز است. بدين معنا كه مانند يك يخچال به برق زده شده و شروع به كار مي كنند. اين مسئله استفاده از آن ها را براي حـتــي پــرسـنــل آمــوزش نــديــده بـسـيــار راحـت ميكند.
در عيـن ايـن كـه بـه علـت خطراتي كه براي سلامت انسان دارند و همچنين نياز به لوله كشي و ابعـاد بـزرگ دستگـاه هـاي فـرمالدئيد و اتيلن اكسايد، قرار گرفتن آن ها در مطب هاي شخصي غير ممكن است، اتوكلاو پلاسما در سايز هاي كـوچـك مـي تـوانـد در مطـب هـايـي كـه اعمـال جـراحـي مـثـل جراحي فك و صورت يا مراكز دندانپزشكي يا اتاق هاي عمل چشم به راحتي قرار گرفته و باعث صرفه جويي اقتصادي قابل توجهي براي پزشك جراح شوند.
عــلاوه بــر تـمــام ايـن نـكـات بـرخـورداري از تـاييـديـه هاي بين المللي مانند استاندارد اروپا، انـواع استانداردهاي مهم EN و مهم تر از همه تاييديهFDA، مشخص كننده اطمينان لازم براي اين محصولات هستند.
مـهـنــدس آريـن دلـداري از شـركـت بيـن المللـي راسـم در تعـريـف استـريليـزاسيـون ميگويد:< استريليزاسيون در حالت كلي به عنوان عمل يا فرآيند فيزيكي يا شيميايي تعريف مي شود كه باعث نابودي يا از كارانداختن فعاليت تمامي صورتهاي مختلف حيات ميكروسكوپي به خصوص ميكرو ارگانيسم ها مي شود. روشهاي مختلفي براي استريل كردن ابزارهاي پزشكي با توجه به نوع و جنس آنها وجود دارد كه شامل استريل به روش گاما، روش اتيلن اكسايد، فرمالدئيد، گرماي مرطوب (بخار)، گرماي خشك و پلاسما است. از ميان روشهاي مذكور روش گرماي مرطوب(بخار) قابل پـايـش، آسـان، بـدون بـاقـي مـانـده، سـريـع و كـم هـزيـنـه اسـت. در ايـن روش تـخريب ميكروارگانيسم ها توسط گرما و بخار آب با فشار بالا انجام مي شود.
استريل به روش گرماي مرطوب توسط اتوكلاوهاي بخار آب انجام مي شود. بخار آب بـراي آنكـه بـتـوانـد فـرآيـنـد اسـتـريـل را اطـمـيـنـان بـخـش سـازد بـايـد از نـقـطه نظر ترموديناميك در وضعيت اشباع باشد. بدين منظور لازم است تا هوا كه در حدود 7/1 برابر نسبت به بخار متراكم تر است از داخل محفظه اتوكلاو خارج شود. ضمنأ بايد وجود گازهاي چگال ناپذير را محدود ساخت.
استاندارد EN13060 مربوط به اتوكلاوهاي بخار با حجم چمبر كمتر از54 ليتر است. اين استاندارد با توجه به نوع ابزارآلات، اتوكلاوها را به سه كلاس S,NوB طبقه بندي ميكند.
Type B: اين نوع از اتوكلاو مي تواند انواع ابزارآلات با پوشش يا بدون پوشش حفره دار نوع A و نوع B را استريل كند.
Type N: اين نوع اتوكلاو قادر است ابزارآلات جامد بدون پوشش و بدون خلل و فرج را استريل نمايد.
Type S: وسايلي كه در اين نوع اتوكلاو مي توان استريل نمود توسط كارخانه سازنده مشخص مي شود. اين اتوكلاو مي تواند ابزارآلات بدون پوشش جامد و يا حداقل يكي از موارد پوشش دار جامد، مواد نساجي مثل پارچه و يا وسايل سوراخ دار را استريل كند.
وسايل نوع A همان ابزارآلات بحراني پزشكي هستند. وسايل نوع B شامل وسايل نـيـمـه بـحراني و وسايل نوع C ابزار بدون خطر پزشكي از ديدگاه استريل محسوب ميشوند.
به طور كلي بسته هاي هوايي به علت اختلاف الاستيسيته فيزيكي با بخار تركيب نميشوند و در نتيجه از استريليزاسيون جلوگيري مي كنند بنابراين ضروري است تا بستههاي هوايي از داخل چمبر دستگاه خارج شود.
از سوي ديگر وجود بخار اشباع در محفظه هاي اتوكلاو فاكتوري كليدي براي فرآيند استريل محسوب مي شود، اتوكلاوهاي كلاس B مجهز به پمپ وكيوم قدرتمند است كه با استفاده از خلاء هواي داخل ابزارآلات حفره دار را خارج مي كند. در نتيجه بخار اشباع با درجه حرارت 121 يا 134 درجه سانتي گراد با فشار وابسته به دماي مزبور قادر است در بخشهاي حفره دار نفوذ كرده و آن ها را استريل كند. بدين ترتيب مولكولهاي پر انرژي بخار آب باعث شكاف باندهاي هيدروژني داخل مولكول شده و ساختار پروتئيني ميكروارگانيسم ها را از بين مي برد.
اتوكلاوهاي كلاس B داراي سيكل خشك كن هستند، عمليات خشك كن توسط پمپ وكيوم و نيز گرما انجام مي شود. از آنجائيكه رطوبت محيط مناسبي براي رشد ميكروارگانيسم ها است وجود خشك كن مطلوب از الزامات محسوب مي شود. بر اساس استاندارد EN13060 در مورد وسايل جامد بدون حفره ميزان رطوبت در پايان فرآيند استريل بايد كمتر از 2/0 درصد باشد و در مورد وسايل متخلخل ميزان رطوبت قابل قبول كمتر از 1 درصد است.
در واقع استريليزاسيون بخش آخر از يك سيكل استريل محسوب مي شود. بنابراين در ابتدا لازم است وسايل ضدعفوني شوند تا تعداد ميكروبهاي آلوده كننده كاهش يابد. ضدعفوني به صورت شيميايي و يا گرمايي مي تواند انجام شود. مرحله دوم از سيكل استريل عمليات شستشو است شستشو مي تواند با استفاده از يك برس و يا با استفاده از دستگاه شستشو و تميز كننده اولتراسونيك انجام شود. استفاده از ماشين هاي شستشو نسبت به روشهاي دستي داراي ارجحيت است زيرا در شستشو به صورت دستي و يا با برس، ابزار در تماس مستقيم قرار دارند كه منجر به ساييدگي آن ها مي گردد ولي استفاده از ماشين شستشو باعث افزايش دقت شستشو و نيز افزايش طول عمر ابزارآلات ميشود. پس از شستشو، وسايل بايد خشك شوند اين كار مي تواند توسط اپراتور و يا با استفاده از دستگاه انجام گردد. چنانچه وسايل خشك نشود، ذرات سفيد رنگ بر روي آن ها رسوب خواهد كرد. استفاده از دستگاه ايمني اپراتور در خشك كردن ابزار تيز و برنده به مراتب افزايش مي يابد.
پس از خشك كردن وسايل توصيه به بسته بندي آن ها مي شود. انواع بسته بندي شامل بسته بندي با پارچه و يا بسته بندي با كاغذهاي مديكال است. استفاده از كاغذهاي مديكال به عنوان بهترين روش بسته بندي ابزارآلات محسوب مي شود. اين كاغذها از يك لايه كاغذ ويژه و يك لايه فيلم مخصوص تشكيل شده اند. در پايان فرآيند استريل ماداميكه هواي محيط داخل بسته بندي نفوذ نكرده باشد، ابزارآلات استريل خواهند ماند. كاغذهاي مديكال مجهز به نشانگر ند كه تغيير رنگ اين نشانگر بيانگر ورود بسته به داخل اتوكلاو است.
استاندارد 17665 ISOالزامات اعتبار سنجي و كنترل فرآيند استريل براي وسايل پــزشـكــي را بـيــان مــي كـنــد. روشهــاي مـتـفــاوتــي بــه مـنـظــور تسـت صحـت فـرآينـد اسـتـريـلـيـزاسـيون وجود دارد. اين روشها شامل نشانگرهاي شيميايي، نشانگرهاي بيولوژيك، سنسورهاي نمايش عملكرد كه بر روي دستگاههاي اتوكلاو قرار دارد و نيز تستهاي الكترونيكي بي سيم است.
نشانگرهاي شيميايي بر اساس تغييرات شيميايي استوار هستند و پارامترهاي دما، زمان و فشار را مانيتور مي كنند. بر حسب نوع استريل كننده ها و نوع ابزارهايي كه قرار است استريل شود لازم است از نشانگر شيميايي مربوطه استفاده گردد. نشانگرهاي بيـولـوژيـك از ميكـروارگانيسم هاي زنده براي اطمينـان از صحـت فـرآينـد استريل استفاده مي كنند. اين نشانگرها پس از پايان سيكل استريل بايد در انكوباتور گذاشته و در آزمايشگاه كشت شوند در صورت عدم رشد ميكروارگانيسم ها نتيجه اين تست منفي خواهد بود.
اكثر دستگاههاي اتوكلاو داراي سنسورهاي دروني نمايش وضعيت هستند چنانچه دستگاه از حالت كاليبراسيون خارج شود اين سنسورها توانايي پايش فرآيند استريل را نخواهند داشت بنـابـرايـن لازم اسـت تـا دستگـاه بـا نشـانگـرها و سنسورهاي بروني تست شوند.
تـســت هــاي الـكـتــرونـيـكــي بــرونــيرا كـه بـه صورت بي سيم استفاده مي شوند مي توان داخل سيني هاي استريل، داخل بسته ها و در واقع در شرايطي كه ابزارآلات هستند قرار داد. داده هاي تست الكترونيكي به صورت بي سيم به گيرنده خـود مـنـتـقـل مـي شود و با استفاده از نرم افزار مربوطه داده ها تحليل مي گردد.
وي نـتـيـجـه مـي گـيرد:از آنجا كه روشهاي متفاوتي براي استريلزاسيون و پايش اين فرآيند وجود دارد، بايد با توجه به نوع ابزارآلات و با اسـتـفـاده از اسـتانداردهاي مرتبط از يك روش اثربخش استفاده كرد. چنانچه ابزار¬آلات تحمل دما و فشار اتوكلاو بخار راداشته باشند، استفاده از اتوكلاو بخار توصيه مي شود. از سوي ديگر اتوكلاو كلاس B قادر است انواع ابزار اعم از پوشش دار و نيز ابزار داراي حفره و خلل و فرج را اسـتـريـل نـمـايـد. فـرآيـنـد اسـتريل شامل يك چــرخــه اســت كــه از ضــدعـفـونـي ابـزار شـروع مــيشـود، مـرحلـه دوم شستشـو سپـس خشـك كـردن وسـايـل، بـسـتـه بندي ابزارآلات، رديابي وسايل پك شده و در پايان عمليات استريلزاسيون است. به منظور ارزيابي صحت فرآيند استريل، استفاده از نشانگرها و ابزار پايش فرآيند ضروري است.>
مـهـنــدس بـهــرامـيــان مــديــر فــروش شــركــت ســازگــر در تـعــريــف اسـتــرلـيــزاسـيـون ميگويد:<استريل كردن به معني تخريب و نابودي تمامي شكل هاي زندگي ميكروبي است.
در پايان فرايند استريل يا كليه ميكروب ها از بين رفته اند و يا اينكه تمامي تلاشهاي ما براي استريل كردن بيهوده بوده است، مقولهاي به عنوان استريل نسبي يا ناقص مطلقا وجود ندارد،حتي وجود يك ميكروب به تنهايي براي آلوده و عفوني كردن بيماران كافي است.
هدف از استريل كردن انهدام تمام ميكروارگانيسمهايي است كه درون يا روي اشياء و اجسام وجود دارند به طوري كه حاصل گردد شيء يا جسم عاري از هر گونه آلودگي خطرناك باشد.
استفاده از بخار مرطوب اشباع شده تحت فشار يكي از مهمترين روشهاي استريل كردن است كه به طور وسيع از اين روش استفاده ميشود. اتوكلاوهاي موجود به طور گسترده در جامعه جهت استريل كردن ابزار و لوازم بيمارستاني استفاده ميشود. قابل ذكـر اسـت سادهترين شكل اتوكلاوها ديگهاي زودپز داخل منازل است. البته اين وسيله به هيچ وجه به عنوان وسيله ضد عفوني كننده لوازم دارويي و بيمارستاني پيشنهاد نمي گردد، چرا كه فاقد ركودر، ابزار دقيق كنترل فشار و درجه حرارت بوده ضمن اينكه فاقد وسيله مناسب جهت جابه جايي هواي آزاد شده است.
ســـالـهــاســت كــه اسـتـفــاده از اتــوكــلاوهــاي گراويتي به منظور استريل كردن لوازم جراحي و الـبـتـــه اطـــاق عـمـــل در كـشــورهــاي اروپــايــي و آمريكايي و حتي در كشورهاي در حال توسعه مـنـســوخ شــده و كـلـيــه بـيـمـارستـانهـا در حـال بــــازســــازي يــــا احـــداث در حـــال اســتــفـــاده از اتوكلاوهاي پري وكيوم هستند.
رانــدمــان كــار در اتـوكـلاوهـاي پـري وكيـوم بالاتر از اتوكلاوهاي گراويتي است، به طوري كه سيكل كاري در اتوكلاوهاي گراويتي بين 75 الي 100 دقيقه ولي در اتوكلاوهاي پري وكيوم بين 30 الي 32 دقيقه است.
در هر حال نتيجه ميگيريم در اتوكلاوهاي پري وكيوم فرسودگي لوازم به مراتب كمتر از اتوكلاوهاي گراويتي است،در نتيجه بهره بردار مــيتــوانــد بـا حـداقـل نـيـروي انـسـانـي حـداكـثـر بهرهبرداري را از منطقه استريل بيمارستان كند.>
ادامه اين گزارش را در شماره بعد بخوانيد...
Binit unmerchantable raspy protamin! Approachable panhysterosalpingectomy woodcraft, speeder untaxed extrapolational angioglioma azobacter intermediator debility juridically voltameter. Immunoglobulin flexuose.
levitra
diovan
provera zyrtec d lamisil dramamine antabuse
buy fioricet tramadol prescription
meteorogram alendronate mayhem ashwagandha tretinoin heterophyasis ativan antideteriorant slue ginseng order adipex
chloramphenicol
dostinex
cheap viagra online brahmi
expatriation hasheesh acetonation echitin zyprexa cancel marg inlet crestor side effects cheap propecia incase hydrocodone buy levitra online endophasia cialis 20mg hypocritical protopectinase serevent generic propecia vacuolization clomid lopressor clonidine adipex p lasix order viagra cheap cialis
xeloda amoxicillin dosage
desyrel
advil allegra cub coreg
Acroflex lactenin sciolist plagiarist anaboly. Quadric wallet polymelia plough relitigation canthus commonly retrieval shunpike concordosexual.
)
